Diş eti tedavisi, diş eti iltihabını (gingivit) ve dişi taşıyan kemiğe ilerlemiş hastalığı (periodontitis) durdurmayı ve kaybedilen dokuları mümkün olduğunca onarmayı amaçlayan tedavilerin genel adıdır. Erken dönemde profesyonel temizlik ve evde doğru bakım çoğu zaman yeterlidir; ileri vakalarda küretaj ve cerrahi yöntemler gündeme gelir. Tedavinin kapsamı ve süresi vakaya göre değişir ve muayene sonrası belirlenir.
Diş eti hastalığı nedir?
Diş eti hastalığı, diş yüzeyinde biriken bakteri plağının ve diş taşının diş etinde başlattığı kronik bir iltihaptır. İlk aşama olan gingivitte iltihap yalnızca diş etindedir ve uygun tedaviyle geri döner. Plak uzaklaştırılmazsa iltihap diş eti altına, kök yüzeyine ve kemiğe ilerler; bu aşamaya periodontitis denir. Periodontitiste dişi tutan kemik yavaş yavaş kaybolur, diş eti cepleri derinleşir ve ilerleyen dönemde dişler sallanabilir.
Sigara, kontrolsüz diyabet, hamilelikteki hormon değişiklikleri, bazı ilaçlar ve ailesel yatkınlık hastalığın seyrini hızlandırabilir. Araştırmalar periodontitis ile diyabet ve kalp damar hastalıkları gibi genel sağlık sorunları arasında karşılıklı bir ilişki olduğuna işaret eder. Bu nedenle diş eti tedavisi yalnızca dişleri korumakla kalmaz, kronik hastalığı olan kişilerde genel sağlık takibinin de bir parçası olarak görülür.
Diş eti hastalığının belirtileri nelerdir?
En erken ve en sık belirti, fırçalama veya diş ipi kullanırken diş etinin kanamasıdır. Diğer işaretler:
- Kırmızı, şiş veya dokununca hassas diş eti
- Geçmeyen ağız kokusu ya da ağızda kötü tat
- Dişlerin daha uzun görünmesi, yani diş eti çekilmesi
- Dişler arasında yeni açılan boşluklar, dişlerin yer değiştirmesi
- Sallanan dişler ya da ısırırken dişlerin farklı oturması
Periodontitis çoğu zaman ağrı yapmadan ilerler, bu yüzden kanamayı olağan saymamak gerekir. Kanamanın nedenlerini diş eti kanaması yazımızda ayrıntılı anlattık.
Muayenede neler değerlendirilir?
Diş eti muayenesinde ince, milimetrik bir sondayla her dişin çevresindeki cep derinliği ölçülür ve kanayan noktalar kaydedilir. Sağlıklı bir diş etinde cep derinliği genellikle 1-3 mm civarındadır; daha derin cepler hastalığın göstergesi olabilir. Röntgenle kemik seviyesi incelenir, dişlerin sallanma derecesi ve diş eti çekilmesi miktarı not edilir. Bu bilgilerle hastalığın evresi belirlenir ve tedavi planı oluşturulur. Muayenede kullandığınız ilaçları, diyabet gibi kronik hastalıkları ve sigara alışkanlığınızı paylaşmanız, planın size göre şekillenmesine yardımcı olur. İlk ölçümler, tedavinin ilerleyişini karşılaştırmak için de kayıt altına alınır.
Diş eti tedavisi nasıl yapılır?
Diş eti tedavisi, hastalığın evresine göre basitten kapsamlıya doğru basamaklı ilerler.
1. Profesyonel temizlik ve ağız bakımı eğitimi
Diş eti üstündeki taş ve plak ultrasonik aletlerle temizlenir. Size uygun fırça, ara yüz fırçası ve diş ipi kullanımı gösterilir. Gingivit aşamasında bu adım ve düzenli diş taşı temizliği çoğu zaman yeterlidir.
2. Kök yüzeyi düzleştirme (küretaj)
Periodontitiste diş eti altındaki cepler lokal anestezi altında temizlenir; kök yüzeyindeki taş ve iltihaplı doku uzaklaştırılır. Ağız genellikle bölgelere ayrılır ve işlem 1-4 seansta tamamlanır.
3. Cerrahi tedaviler
Küretaja rağmen iyileşmeyen derin ceplerde, flep operasyonu ile kök yüzeyine doğrudan ulaşılarak temizlik yapılır. Uygun kemik defektlerinde kemik grefti ve doku rejenerasyonu yöntemleri, diş eti çekilmesinde bağ dokusu grefti, gülümserken fazla görünen diş etinde ise diş eti şekillendirme uygulanabilir.
4. İdame (bakım) seansları
Periodontitis kontrol altına alınabilen ama tekrarlayabilen bir hastalıktır. Tedavi sonrasında çoğu hastada 3-6 ayda bir kontrol ve temizlik planlanır.
Diş eti tedavisi kaç seans sürer?
Diş eti tedavisinin süresi hastalığın evresine göre değişir: gingivit tek bir temizlik seansı ve evde bakımla birkaç haftada düzelebilirken, periodontitis tedavisi haftalara yayılan birkaç seans ve ardından yeniden değerlendirme gerektirir. Küretajdan yaklaşık 6-8 hafta sonra cepler tekrar ölçülür ve cerrahiye gerek olup olmadığına karar verilir. Kesin plan muayene sonrası belirlenir.
Tedavi sonrası nelere dikkat edilmeli?
Küretaj sonrası birkaç gün diş etlerinde hassasiyet ve sıcak soğuğa duyarlılık olabilir. İltihap geriledikçe diş eti sıkılaşır ve dişler biraz daha uzun görünebilir; bu, iyileşmenin bir parçasıdır. Bu dönemde:
- Fırçalamayı bırakmayın, yumuşak bir fırçayla nazikçe devam edin.
- Ara yüz fırçası veya diş ipini her gün kullanın.
- İlk günlerde çok sıcak, baharatlı ve sert gıdaları azaltmak hassasiyeti hafifletir.
- Sigara içiyorsanız bırakmayı ya da azaltmayı düşünün; sigara iyileşmeyi belirgin biçimde yavaşlatır.
- Diyabetiniz varsa kan şekeri kontrolünün diş eti iyileşmesini de etkilediğini bilin.
Çekilen diş eti geri gelir mi?
Çekilen diş eti kendiliğinden eski seviyesine dönmez, ancak uygun vakalarda bağ dokusu grefti gibi cerrahi yöntemlerle açıkta kalan kök yüzeyi kısmen ya da tamamen örtülebilir. Önce çekilmeye yol açan neden kontrol altına alınmalıdır: sert fırçalama, iltihap, diş sıkma veya ince diş eti yapısı bunların başında gelir. Konuyu diş eti çekilmesi yazımızda ayrıca ele aldık.
Haliç ve Pendik'te diş eti muayenesi
Panorama Ağız ve Diş Sağlığı'nın Haliç ve Pendik şubelerinde diş eti muayenesi, cep ölçümü, röntgen değerlendirmesi ve evreye uygun tedavi planlaması yapılır. Fırçalarken kanama, ağız kokusu veya sallanan diş fark ettiyseniz kontrolü ertelememenizi öneririz. Pendik şubesinin adres ve ulaşım bilgileri için Pendik şubesi sayfasına bakabilirsiniz.
Kaynaklar
Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir. Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; size uygun tedavi muayene sonrasında belirlenir.


